Kako je navela, odluka Savjeta Evropske unije (EU) koja treba da zabrani uvoz ruskog gasa, što se odnosi i na tranzit tog energenta kroz EU, ne implicira da će države članice prekinuti transfer trećim zeljama poput Srbije.
“Evropska unija ne prekida snabdijevanje Srbije. To su laži. Umjesto toga, EU podžava Srbiju da diverzifikuje sve izvore snabdijevanja i da se integriše u energetske mreže EU”, navela je.
Kos je ocijenila i da su bliski odnosi Srbije sa Moskvom i Pekingom, praćeni neprijateljskom retorikom prema Evropskoj uniji (EU), suprotni evropskim vrijednostima i standardima.
Prema njenim riječima, Brisel očekuje od Srbije da napravi strateški izbor, kao i konkretne korake u demokratskim načelima i reformama.
“Sada je trenutak da vlasti prikažu posvećenost Srbije njenom putu ka EU – riječima i djelima”, zaključila je.
Kos se obratila evroparlamentarcima 21. oktobra, u dijelu debate o rezoluciji o Srbiji.
Fokus dokumenta je stanje u Srbiji godinu dana nakon nesreće 1. novembra 2024, kada je u padu nadstrešnice Željezničke stanice u Novom Sadu poginulo 16, a jedna osoba teško povrijeđena.
Pad nadstrešnice je pokrenuo talas masovnih protesta, sa zahtjevom da se utvrdi odgovornost vlasti, dok predstavnici vlasti odbacuju krivicu za nesreću.
Evropska komesarka Marta Kos je u uvodnom obraćanju navela da EU očekuje da će policijsko djelovanje i postupanje na protestima biti srazmjerno, i da će se poštovati fundamentalna građanska prava.
"Twisted" got a trailer
Bob Weir, guitarist and lead singer of the Grateful Dead
Marvel has released a teaser for the New Avengers, and Thor is back.
“Prioritetno je da se istraže svi navodi o prekomjernoj upotrebi sile”, dodala je.
Kako je rekla, Brisel osuđuje svaki čin mržnje, vandalizma ili nasilja na protestima i poziva sve strane na smanjenje tenzija.
“Mi od kandidata za članstvo u EU očekujemo da poštuje sve vrijednosti koje su naš temelj – poštovanje ljudskog dostojanstva, slobode, demokratije, vladavine prava”, ocijenila je.
Dodala je i da Srbija treba da se pridržava slobode okupljanja, slobode medija i akademskih sloboda.
U predlogu rezolucije Evropskog parlamenta (EP) o Srbiji, evropski poslanici podržavaju pravo studenata i građana na mirne proteste, najoštrije osuđuju talas nasilja sponzorisanog od strane države, zastrašivanja i neselektivna hapšenja.
U dokumentu, objavljenom na sajtu Evropskog parlamenta, smatra se da je srpsko rukovodstvo politički odgovorno za eskalaciju represije, normalizaciju nasilja i slabljenje demokratskih institucija u zemlji.
Picula: ‘Vlast u Srbiji iznevjerila građane’
Izvjestilac Evropskog parlamenta za Srbiju Tonino Picula izjavio je tokom debate da rezolucija nije napad na Srbiju.
Ocijenio je i da Evropa nije iznevjerila Srbiju, već da je vlast u Srbiji iznevjerila svoje građane.
“Tragedija u Novom Sadu pokazuje da korupcija nije običan kriminal, korupcija uništava institucije i odnosi živote”, naveo je.
“Ova nesreća reflektuje neke od ključnih strukturnih problema u Srbiji – netransparentnu uključenost stranih aktera u projekat, izostanak kontrola koje bi omogućile korišćenje objekta jer sigurnosni standardi nisu ispoštovani, ometanje istrage i nezavisnosti pravosuđa nakon tragedije, te represiju prema građanima koji žele odgovornost i promjene”, ocijenio je izvjestilac za Srbiju.
Glasanje Evropskog parlamenta o rezoluciji očekuje se 22. oktobra.
Šta kažu evroparlamentarci?
Tokom debate, o rezoluciji o Srbiji govorili su poslanici iz različitih grupacija Evropskog parlamenta.
Evroposlanik iz redova Zelenih Vladimir Prebilič je ocijenio da je na primjeru Novog Sada više nego očigledno da korupcija ubija.
“Šesnaest života je izgubljeno jer je neko pronevjerio novac… Zalažemo se za oštriji ton EU, moramo da pošaljemo posmatračku misiju u Srbiju i da poručimo da nema eura iz EU dok se ne uspostavi Savjet REM, ne napravi birački spisak i ne okonča zastrašivanje medija”, poručio je on.
Europoslanica Irena Joveva iz grupe Renew je, pored ostalog, pozvala na ciljane sankcije EU protiv odgovornih.
“Oni koji naručuju premlaćivanja (demonstanata), premlaćene nazivaju nacistima i izmišljaju lažne studente, ćacije”, ocijenila je.
Ivajlo Valčev iz Evropskih konzervativaca i reformista je podsjetio da je Unija zasnovana na demokratiji, vladavini prava i osnovnim pravima.
“Vučićev režim se nije usaglasio sa tim vednostima”, ocijenio je.
Tomaš Frojlih, europoslanik iz redova desničarske grupacije ESN, ocijenio je da se legitimni protesti protiv režima u Srbiji koriste u geopolitičke svrhe.
“Srbija je pragmatična u vezi sa Rusijom i Kinom, to je u rukama Srbije, ona je suverena i ponosna zemlja koja ne želi vaše snishodljivo ponašanje”, naveo je on.
Andrej Kovačev iz Evropske narodne partije je naveo da je Srbija “na raskrsnici”.
Ocijenio je i da vlast “pokušava da balansira između Rusije, Kine i EU i time potkopava nade za evropskom budućnosti zemlje”.
On je poručio da izražava solidarnost sa studentima koji mirno protestuju kako bi odbranili dostojanstvo, demokratiju i budućnost i naveo da želi da se jasno distancira od “proruskih nacionalističkih protesta punih nasilja”.
Poslanik u Evropskom parlamentu Tajs Rojten poručio je da Evropska unija treba da podrži razumne zahtjeve onih koji u Srbiji traže demokratiju, transparentnost i pravdu.
“Ovo nije vlada koja prati put ka EU”, ocijenio je Rojten.
Šta piše u rezoluciji Evropskog parlamenta?
Rezolucija Evropskog parlamenta nosi naziv “O polarizaciji i povećanoj represiji u Srbiji, godinu dana nakon novosadske tragedije”.
U njoj se ponavlja zahtev za potpunom i transparentnom istragom i sudskim postupkom, kako bi se odgovorni za pad nadstrešnice priveli pravdi.
Osuđuje se otvoreno miješanje Ruske Federacije u proteste u Srbiji kroz dezinformacije ruskih zvaničnika, uključujući Vladimira Putina, u kojima se govori o “obojenoj revoluciji” uz podršku Zapada.
Srpske vlasti se pozivaju da “preduzmu mjere protiv takve maligne propagande u domaćim medijima, umjesto što učestvuju u njenom širenju”.
Europoslanici u rezoluciji podržavaju raspoređivanje ad hoc misije za procjenu stanja demokratije, uz učešće Evropskog parlamenta.
Evropska komisija se poziva da pokrene inicijativu za ciljane pojedinačne sankcije protiv odgovornih za teška kršenja zakona i ljudskih prava u Srbiji.
